A dixitalización está a transformar a minería en todo o mundo. Entre as tecnoloxías máis disruptivas, os xemelgos dixitais destacan como unha ferramenta revolucionaria que achega información valiosa á hora de optimizar operacións, reducir riscos e avanzar cara a unha minería máis sostible, segura e eficiente.

Xemelgo dixital para minería. Imaxe: mch.cl

Un xemelgo dixital é unha réplica virtual dinámica dun activo, proceso ou sistema mineiro. Alimentado por datos en tempo real procedentes de sensores e dispositivos IoT, este modelo computacional permite simular escenarios, predicir fallos e optimizar operacións sen necesidade de experimentar no mundo real. Nun sector onde a seguridade, a eficiencia e a precisión son cruciais, os xemelgos dixitais están a redefinir a forma de deseñar, operar e manter as instalacións mineiras.

Desde equipos individuais como camións ou escavadoras, até procesos completos de extracción ou xestión, estes modelos permiten monitorizar e optimizar cada variable operativa, anticipando problemas e mellorando a toma de decisións en todos os niveis.

Vantaxes e aplicacións na minería moderna

Aínda que xa se mencionaron algunhas das vantaxes que ofrece esta ferramenta na xestión das minas, a continuación enumeramos as máis significativas:

  • Simulación de escenarios sen riscos: Os xemelgos dixitais ofrecen a posibilidade de probar distintos parámetros de operación, deseños ou estratexias de mantemento de maneira virtual. Isto permite evitar erros custosos, reducir o tempo de parada e minimizar riscos para as persoas e o contorno.
  • Predición de fallos e mantemento preventivo: Ao recibir datos continuos dos equipos, os xemelgos poden detectar anomalías e predicir avarías, facilitando o mantemento preventivo antes de que se produzan fallos críticos. Isto reduce tanto os custos de reparación como os tempos de inactividade.
  • Optimización de procesos complexos: As simulacións iterativas permiten identificar estrangulamentos, axustar o consumo de enerxía e auga, e maximizar a eficiencia dos procesos de tratamento de minerais. Isto tradúcese en aforros operativos e nunha importante redución do impacto ambiental.
  • Flexibilidade e redución de custos: Os xemelgos dixitais permiten probar configuracións, parámetros e estratexias sen ter que investir en equipos custosos ou modificar infraestruturas físicas. A proba virtual é unha aliada clave para a innovación continua e a mellora competitiva.
  • Democratización do coñecemento e toma de decisións informada: Esta tecnoloxía facilita que tanto operadores como xerentes teñan acceso a información precisa e modelos predictivos, mellorando a comprensión dos procesos e a capacidade para reaccionar ante calquera cambio ou imprevisto.
  • Mellora da sostibilidade das explotacións: Estas ferramentas permiten optimizar o consumo enerxético e hídrico e simular e prever impactos ambientais, permitindo deseñar estratexias moito máis eficaces. Ademais, axudan a planificar os peches e as restauracións ambientais, acelerando a recuperación do contorno.

Casos prácticos e potencial para a minería galega

Na práctica, xa existen xemelgos dixitais aplicados á moenda e ao chancado, onde se monitoriza o tamaño de partícula e a eficiencia enerxética; e á optimización de frotas de camións e maquinaria, permitindo o mantemento predictivo e a xestión dos consumos.

Para Galicia, a adopción de xemelgos dixitais supón unha aposta pola excelencia e a seguridade, así como unha transición necesaria cara a operacións cientificamente optimizadas e capaces de competir nun mercado global onde a eficiencia e a sostibilidade son requisitos imprescindibles.

Porén, cómpre mencionar que, aínda que a adopción de xemelgos dixitais medra de forma acelerada nas grandes operacións mineiras, as pequenas e medianas empresas aínda afrontan retos, como o custo inicial, a necesidade de formación técnica e a integración con sistemas existentes. Por iso, a colaboración entre empresas, centros tecnolóxicos e administracións é clave, xa que permitirá superar estes desafíos e situar a Galicia na vangarda da minería.

En calquera caso, a tendencia é imparábel: a dixitalización, a análise predictiva e a simulación avanzada serán a base da minería galega do século XXI.